Met een gewone verrekijker kun je meer aan de sterrenhemel zien dan je misschien denkt. Een verrekijker brengt meer licht in de je ogen, waardoor je meer zwakke sterren kunt zien dan met het blote oog. Met een verrekijker kun je ook beter de kleuren van sterren zien.
Bij weinig licht kan het menselijk oog niet of nauwelijks kleuren waarnemen. Ook kan ons oog minder goed kleuren waarnemen van puntbronnen, zoals sterren. Een verrekijker brengt meer licht in je ogen en als je de verrekijker een beetje onscherp afstelt, dan worden de sterren kleine rondjes. Zo kan een verrekijker een goed hulpmiddel zijn om de kleuren van sterren te zien.
Met een verrekijker die voldoende vergroot kun je ook kraters en bergen op de maan zien, de vier grootste manen van Jupiter en de schijngestalten van Venus. Als de verrekijker voldoende licht vangt, dan kun je ook de Orionnevel zien in het sterrenbeeld Orion en het Andromedastelsel in het sterrenbeeld Andromeda. De meer geoefende waarnemer kan ook proberen om de Herculesbolhoop te zien in het sterrenbeeld Hercules.
Op de verrekijker staan twee getallen, bijvoorbeeld 8×42 of 10×50. Het eerste getal staat voor de vergroting en het tweede getal staat voor de middellijn van de voorste lenzen in millimeters. Hoe sterker de vergroting, hoe eerder trillingen van de handen merkbaar worden. En hoe groter de lens, hoe zwaarder de verrekijker en hoe moeilijker het is om de verrekijker met de handen stil te houden. Een sterk vergrotende, zware verrekijker kan daarom het beste op een statief worden geplaatst.
1. Instellen brug
Je kunt de verrekijker open- en dichtvouwen. Zet de brug van de verrekijker op de breedste stand en zet de verrekijker aan de ogen. Als je twee cirkels ziet (zoals in films), dan moet je de brug smaller instellen. Verstel de brug totdat je maar één cirkel ziet. Als je een rond beeld ziet, dan heb je de afstand tussen de oculairen goed ingesteld.
2. Instellen oogdoppen
Er zit een verschil in de afstand tussen de ogen en de verrekijker als je met of zonder bril kijkt. Met de oogdoppen of oogschelpen kun je de afstand van je ogen tot de oculairen instellen. Als je een bril draagt, dan moet je de oogdoppen indraaien. Als de oogdoppen indraait, dan wordt de afstand tussen de ogen en de oculairen kleiner. Als je geen bril draagt, dan moet je de oogdoppen verder uitdraaien.
3. Scherpstellen voor linkeroog
Dek de rechter buis tijdelijk af met een lensdop. Kijk vervolgens met je linkeroog door de linker buis en stel de verrekijker scherp met het centrale scherpstelwiel op de brug. Brildragers kunnen hun bril ook afzetten en de benodigde aanpassing instellen met de verrekijker.
4. Scherpstellen voor rechteroog
Veel mensen hebben verschil in scherpte tussen de beide ogen. Wanneer het beeld door je linkeroog scherp is, wissel dan van oog. Dek nu de linker buis af met een lensdop. Met een extra scherpstelwiel aan de basis van het rechter oculair kun je scherpstellen voor je rechteroog. Draai aan deze stelring tot het beeld ook voor je rechteroog scherp is.
De verrekijker is nu goed ingesteld en klaar voor gebruik! Tip: Je kunt de verrekijker ook overdag al instellen op een verre kerktoren of een ander ver verwijderd object.
Waarschuwing: Kijk nooit met een verrekijker naar de zon!
© Marc Reumerman
De natuur stopt niet bij de toppen van de bomen. Zoek de maan en vind de helderste sterren en planeten. Geniet meer van de natuur na zonsondergang